Con thú hoang dã trong ta !

Nhân đọc tác phẩm “Steppenwolf (Sói Đồng Hoang)” của Hermann Hess được biết tác phẩm này được xem là một cuốn tiểu thuyết nổi tiếng và cũng khá khó đọc nếu còn trẻ hoặc chưa từng trải qua khủng hoảng nội tâm.

Có lẽ lời nhắn nhủ sâu nhất của Hesse là: “Đừng tuyệt vọng vì sự mâu thuẫn trong chính mình”.
Con người trưởng thành không phải là người không còn bóng tối,mà là người học được cách sống hòa giải với nó.

Trước khi bước vào nội dung chính của tác phẩm để chiêm nghiệm những lời nhắn nhử từ tác giả cũng cần nói thêm Hermann Hesse là một trong những nhà văn rất đặc biệt của thế kỷ 20.
Ông không viết để giải trí đơn thuần, mà giống như đang đối thoại với linh hồn con người hiện đại: (cô độc -chia đôi nội tâm,-khao khát ý nghĩa, – nhưng lại lạc lõng giữa xã hội.

Và có lẽ cũng cần tóm tắt chút nội dung để từ đó nhận ra diều mà Hermann Hess muốn nhắn nhủ lại như một thông điệp sâu sắc nhất “Con người không chỉ có một bản ngã cố định.”

Kính mời …

Nhân vật chính là Harry Haller — một người trí thức lớn tuổi, yêu sách, âm nhạc, triết học… nhưng cảm thấy: mình không thuộc về xã hội hiện đại, xa lạ với đám đông, bị chia đôi giữa phần ” con người văn minh “ và phần “con sói hoang” cô độc bên trong.

Ông vừa khinh thường sự hời hợt của xã hội,vừa đau khổ vì không hòa nhập được. Có lúc ông nghĩ đến tự tử nhưng rồi Harry gặp những con người giúp ông nhìn đời khác đi:biết nhảy múa, biết yêu,biết cười, biết sống nhẹ hơn với bản ngã trí thức của mình.

Từ đó cuốn sách đi vào một hành trình rất kỳ lạ: thực tại, giấc mơ, tâm lý, biểu tượng, gần như thiền và phân tâm học hòa lẫn.

Lại nữa một ý khác rất đẹp: Harry Haller rất thông minh, nhưng ông chưa biết “cười”.

Có thể nói theo tinh thần của Steppenwolf: Có những người mang trong mình quá nhiều suy tư nên tưởng rằng mình xa lạ với thế gian. Nhưng rồi một ngày họ hiểu ra: không cần phải trở thành đám đông, cũng không cần chống lại đám đông mà chỉ cần học cách
giữ linh hồn mình sống động và không khép trái tim trước cuộc đời.

Điều thú vị là chúng ta đã biết đến Hermann Hesse qua tác phẩm “Câu chuyện một dòng sông“ – “Siddhartha“ đã biết văn phong ông chịu ảnh hưởng từ triết học phương Đông, Phật giáo, Lão giáo, tâm lý học của Carl Jung. Nên văn của ông có cảm giác:
vừa là tiểu thuyết, vừa là hành trình tâm linh.

Vậy nên nội tâm con người vô cùng phức tạp và đa tầng. Và đau khổ sinh ra khi ta tự nhốt mình vào một hình ảnh cứng nhắc, hoặc quá nghiêm trọng hóa cái tôi của mình.

Phải chăng Hermann Hesse dường như muốn nói:

– trí tuệ mà thiếu nhẹ nhàng sẽ dễ biến thành cô độc,

– hiểu biết mà thiếu tình người sẽ thành lạnh lẽo.

Nên cuối cùng, hãy điều phục con sói hoang trong chúng ta bằng cách học cách sống mềm lại, chơi đùa với đời sống, chấp nhận sự bất toàn của con người.

Có lẽ ai trong chúng ta
cũng đang nuôi vài con thú hoang dã !
Trong một vùng rừng đầy bóng tối,
ẩn nấp những đảo điên
Muốn làm điều vĩ đại theo khát vọng liên miên
Từ vị kỹ , kiêu hãnh, thống trị, đố thách !
Dù chưa gọi thành tên,
đã lặng lẽ hình thành theo nhiều phương cách

“Con thú hoang trong con người
không phải luôn là điều đáng trách
Điều nguy hiểm nhất 
không phải…
bóng tối chưa được dọn dời
Mà vì chưa từng quay lại nhìn nó,
nên chung sống cả đời!
Người trưởng thành thật sự
không phải người không còn thú hoang dã,
Mà là người biết dẫn năng lượng
ấy
đi về phía ánh sáng lan toả!

Hãy là chính mình,
đừng giam lỏng chúng trong định kiến rêu phong
Mãi giữ thú hoang này gào thét với xiềng gông.
Bằng cách gom những tư duy cũ kỹ đè nặng
Có hay chăng ngoài kia xôn xao tiếng vọng,
Của một thời hiện đại mới huy hoàng
Của một nền công nghệ vượt thời gian
Hãy cho thú hoang dã đi xa biền biệt nhé! (Thơ HH)

Lời kết :

Vì sao tác phẩm này ảnh hưởng mạnh? Theo thiển ý người viết …nhiều người hiện đại thấy mình trong đó: học nhiều nhưng trống rỗng, thông minh nhưng cô độc, có đời sống nội tâm nhưng khó hòa nhập, cảm thấy mình “khác thế giới”.

Và vì vậy Hermann Hesse trở thành tiếng nói rất gần với: người trẻ khủng hoảng bản sắc, nghệ sĩ, người suy tư nhiều, những ai đi tìm chính mình.

Có lẽ mình nên học thêm 3 châm ngôn ngắn ở j của những bậc tài danh phương Tây khác để không ngừng tiến lên và tự gọt giũa để kiến tạo mỗi ngày.

Đó là : 1- Become who you are!” (Hãy trở thành người mà bạn vốn là!) Câu nói cổ đại này của triết gia Hy Lạp Pindar đã được Nietzsche chọn làm kim chỉ nam. Nó nhắc nhở chúng ta rằng: Bản ngã thực sự không phải là thứ có sẵn để lười biếng chấp nhận.

2- (Hãy dám biết, hãy có can đảm sử dụng lý trí của chính mình!) Immanuel Kant Dám biết nghĩa là dám bước ra khỏi sự bảo hộ tư tưởng của người khác và tự chịu trách nhiệm cho tri thức của mình.

3- “The struggle itself toward the heights is enough to fill a man’s heart.” (Bản thân cuộc đấu tranh hướng về đỉnh cao đã đủ để lấp đầy trái tim con người.)-/Albert Camus

Kính trân trọng chia sẻ

Huệ Hương