Hơi thở của Từ Bi

(CẢM TÁC TỪ NHỮNG LỜI KHAI THỊ CỦA ĐỨC ĐẠT LAI LẠT MA QUA SHORT-VIDEO TRÊN YOUTUBE NGÀY 9/1/2026)

Mỗi sáng người viết quả thật được hữu duyên có thì giờ dành ra 1/2 giờ ghi chép lại những lời khai thị hữu ích của các hiền nhân theo trình độ tu tập của mình , người viết đã lấy những lời khai thị này ghi vào quyển Cẩm nang cho Resolution 2026 , và vì rất tâm đắc câu “Cuộc sống là những trải nghiệm được chia sẻ “ nên kính xin được ghi lại toàn bộ những lời khai thị của Đức Ngài Lạt Ma đã được phát sóng như sau :

– “Mỗi lần thấy ai đau khổ , ta đặt tay lên ngực và ước nguyện mong rằng họ không còn khổ

– Mỗi lần thấy ai lầm lỗi, hãy biết họ đang khổ trước khi là người khác khổ

– Mỗi lần thấy ai sân giận , hãy biết họ đang đốt chính mình.

Đó là cách độ tha tự nhiên nhất. Ta không cần nói đạo lý, chỉ cần ta không bỏ trái tim của mình, ta không cần chứng minh ta TU, không cần ai CÔNG NHẬN, không cần ai KHEN, chỉ cần một người nào đó trong đời được nhẹ đi một chút vì ta có mặt . Đó là Bồ tát hạnh.

Đó là một cánh cửa vừa mở ra trong tầng sâu của tâm thức. Từ đấy hạt giống Bồ Tát trong ta đã nứt mầm. Nó sẽ lớn lên không phải khi ta CỐ TU, mà trong từng khoảnh khắc trái tim rất phàm này đang hoạt động.: khi ta nói chuyện, khi ta đi chợ , khi ta rửa bát, khi ta nhìn một người đang đau khổ mà không biết nói gì.

Ở một nơi rất đời, Bồ đề tâm ngời sáng tỏ, không cần màu sắc, không cần siêu phàm, không cần ánh hào quang, không cần thần lực rực rỡ.

Một ánh nhìn hiểu , cũng là cứu độ.
Một nụ cười hiền cũng là cứu độ.
Một im lặng không phán xét cũng là cứu độ!

Đó là con đường của những người không rời đời để tìm Đạo mà chiếu Đạo ngay trong đời, như nước ngầm thấm mịn trong lòng đất không ai thấy, nhưng nhờ đó mà làm cho cả cánh rừng xinh tươi.

Ta không cần trở thành Bồ Tát, chỉ cần làm cho trái tim mềm, đừng cho phép thế gian làm cho nó cứng lại. Mềm không phải là yếu, mềm là không gãy, khó bị bẻ gãy, MỘT PHÁP HÀNH RẤT NHỎ NHƯNG RẤT SÂU.

“Khi ta gặp một người bất thiện, nói năng nặng lời, ta không cần giảng giải, không cần chỉnh sửa, không cần dạy Đạo. Ta chỉ cần thở nhẹ một hơi trong tâm, ta hiểu người này đang đau khổ là đủ
Ta không cần thêm gì nữa . Đó là Từ Bi đã vận hành ….” (hết trích đoạn)

Lại nhớ đến câu của triết gia tài nhân Phạm Công Thiện “ Mười năm qua gió thổi đồi Tây – Ta long đong theo bóng chân gầy” có người nói đây là một câu thú nhận rất thực về cách Tu của Ông.

Và nhớ lời của thiền sư Thích Nhất Hạnh: “Hạnh phúc là khi chúng ta được là chính mình. Chúng ta không cần phải được người khác chấp nhận, chúng ta chỉ cần chấp nhận chính mình”.

Do vậy làm sao mà chúng ta luôn giữ được sự kính trọng với Đạo và sự bình an trong tâm, thì đó là hành động dũng cảm nhất.

Như vậy phải chăng “Từ bi không làm ta tan rã; nó cho phép ta hiện diện trọn vẹn, không vay mượn.”

Hơi thở của Từ Bi

Khi gặp một lời nặng,
ta không cần dựng một lập luận,
không cần thắng một cuộc tranh,
không cần sửa một con người.

Ta chỉ lùi lại nửa bước trong tâm,
thở vào thật khẽ,
và nhìn ra điều đang ẩn phía sau âm thanh kia:
một nỗi đau chưa được ôm ấp.

Ngay khoảnh khắc ấy,
cái tôi thôi cầm gươm,
trí óc thôi phán xét,
và lòng từ bi bắt đầu làm việc trong thinh lặng.

Không phải bằng lời dạy,
mà bằng sự không thêm gì nữa.
Không phản ứng — không bỏ chạy — không cao hơn ai.

Chỉ có sự hiểu:
người đang làm ta đau, chính là người đang đau.

Và thế là đủ.
Không phải để họ thay đổi,
mà để ta không đánh mất mình.

Và

Có một thứ từ bi khiến người ta gầy đi,
vì nó sống nhờ ánh sáng của kẻ khác,
đi bằng đôi chân vay mượn,
và gọi sự dựa dẫm là khiêm hạ.

Nhưng từ bi thật
không cần ai để bám,
không cần bóng để theo,
cũng không cần được nhìn nhận là tốt.

Nó bắt đầu
khi ta đứng yên được trong chính mình,
thấy rõ nỗi sợ bị bỏ rơi,
thấy rõ thói quen nương tựa,
và không tự khinh mình vì điều đó.

Từ bi không long đong
là khi ta thôi dùng Đạo làm chỗ trú,
mà để Đạo thở cùng thân tâm này,
ngay nơi yếu đuối,
ngay nơi không anh hùng.

Từ đây,
ta có thể bước đi chậm,
nhưng mỗi bước là của ta.
Không bóng.
Không gió.
Không cần chứng minh.

“Cố gắng từ bi” là một nghịch lý tinh vi
Từ bi không sinh ra từ nỗ lực,
vì nỗ lực luôn có cái tôi đứng phía sau:
• Tôi phải bao dung hơn
• Tôi không được giận
• Tôi phải hiểu người kia

Những câu này nghe đạo đức,
nhưng sâu bên trong là căng thẳng.
Vì khi còn phải “cố”,
từ bi vẫn chưa phải là từ bi,
mà là kỷ luật đạo đức.

Kính trân trọng được chia sẻ những trải nghiệm mỗi khi nghe lời khai thị và sau đó suy ngẫm đến những gì được đọc và được nghe…

Huệ Hương